Kiedy prezes spółki ponosi odpowiedzialność za zaległości składkowe firmy?

Zarząd osoby prawnej innej niż spółka prawa handlowego może ponosić pełną odpowiedzialność za długi z tytułu niezapłaconych składek ZUS. Tak się stanie, gdy nie rozpocznie w odpowiednim czasie procedury likwidacyjnej przewidzianej przez przepisy na podstawie, których działa dana osoba prawna. Aby uniknąć odpowiedzialności, konieczne jest złożenie wniosku o upadłość w odpowiednim czasie. Jak zatem określić właściwy termin.

Według przepisów prawa istnieje odpowiedzialność osób trzecich za zobowiązania podatkowe, które występują w sytuacji niewykonania lub nienależytego wykonania zobowiązania składkowego przez płatnika. W praktyce okazuje się, że osoby trzecie ponoszą odpowiedzialność za cudzy dług. Aby zobrazować jak wygląda problem w rzeczywistości warto przytoczyć kazus.

Zgodnie z wyrokiem Sądu Najwyższego z 18 stycznia 2012 r. sygn. akt II UK 109/11 zapadła decyzja w sprawie prezesa spółki z ograniczoną odpowiedzialnością i członka jej zarządu. Spółka posiadała zadłużenie z tytułu składek na ubezpieczenia społeczne pracowników od 1997 r. Z powodu utraty płynności finansowej prezes spółki złożył wniosek o ogłoszenie upadłości spółki. W 2005 r. ZUS wydał decyzję, obciążając członka zarządu za zaległości spółki w opłacaniu składek na ubezpieczenia społeczne za okres od grudnia 1999 r. do października 2002 r. z odsetkami. Decyzja sądu w tej sprawie była nieubłagana. Zarówno sąd okręgowy jak i apelacyjny zgodziły się z ZUS, że odpowiedzialność za niezapłacone składki na ubezpieczenia społeczne wraz z odsetkami ponosi członek zarządu. Zdaniem sądu złożony przez członka zarządu wniosek o upadłości firmy z 23 kwietnia 2001 r. był spóźniony. Jak się okazało środki, które udało się uzyskać w egzekucji zostały wykorzystane na pokrycie należności wobec urzędu skarbowego oraz ZUS z roku 1999.

Okolicznością, która powinna wpływać łagodząco był fakt, że sytuacja ekonomiczna spółki od stycznia 2000 r. do kwietnia 2001 r., kiedy złożono wniosek o ogłoszenie upadłości stale się pogarszała. Jak określa sąd apelacyjny decyzja o tym czy wszczęcie postępowania nastąpiło we właściwym czasie powinna być dokonana na podstawie analizy sytuacji istniejącej w dniu wszczęcia postępowania, a nie z uwzględnieniem późniejszych zdarzeń. Decyzja firmy o wstrzymaniu opłat składkowych już od lutego 2000 roku odbyła się zbyt pochopnie.

Przepisy prawa w jasny sposób określają odpowiedzialność jaka spoczywa na członkach zarządu. Odpowiadają całym swoim majątkiem za zaległości podatkowe: spółki z ograniczoną odpowiedzialnością, spółki z ograniczoną odpowiedzialnością w organizacji, spółki akcyjnej lub spółki akcyjnej jej zarządu. Należy również pamiętać, że jeżeli egzekucja z majątku spółki okazała się w całości lub w części bezskuteczna, a członek zarządu we właściwym czasie zgłosił wniosek o upadłości bądź wszczęto postępowanie zapobiegające ogłoszeniu upadłości to nie ciąży nad nim odpowiedzialność majątkowa.


W tym konkretnym przypadku przytoczonym wyżej prezes zarządu spółki złożył skargę kasacyjną od wyroku sądu apelacyjnego do Sądu Najwyższego jednak ta została oddalona.

Polecane artykuły

Dodaj komentarz

Adres email nie będzie publikowany