Co czwarta firma doświadczyła problemów z płatnościami. Najgorzej w branży…

¼ firm na przestrzeni ostatnich trzech lat doświadczyła zatorów płatniczych. Problem ten w szczególności dotknął budownictwo – wynika z raportu FOR.

1/4 firm doświadczyła zatorów płatniczych

Raport „Zatory płatnicze: duży problem dla małych firm” autorstwa Forum Obywatelskiego Rozwoju przedstawiono 17 marca podczas konferencji w siedzibie Polskiej Agencji Prasowej w Warszawie.

Jak wyjaśniono, raport powstał w oparciu o „Portfel należności polskich przedsiębiorstw” KRD, a także badanie, które jesienią ub. r. na zlecenie FOR przeprowadziło GfK Polonia (próba wyniosła 1200 firm).

Z badania wynika, że w ciągu ostatnich trzech lat ok. ¼ przedsiębiorstw miała problemy z terminową płatnością.

Przyczyny opóźnień

Co jest najczęstszym powodem zatorów płatniczych?

Firmy biorące udział w badaniu, które borykają się z tego rodzaju problemami wskazały przede wszystkim:

– Nieotrzymywanie środków od swoich klientów/kontrahentów,

– Bankructwo kontrahenta,

– Poczucie bezkarności kontrahentów wynikające z przewlekłości postępowań sądowych, a także z opieszałości policji i prokuratury w ściąganiu,

– Niefrasobliwość (lub agresywna postawa) w zarządzaniu płynnością przedsiębiorstwa.

Z badania wynika, że problem zatorów był szczególnie widoczny w budownictwie, w którym aż 40 proc. firm musiało ponosić koszty związane z zatorami. Jak czytamy w raporcie: „O nasileniu kłopotów z zatorami w tej branży najbardziej świadczy fakt, że prawie jedna trzecia firm zgadza się ze stwierdzeniem, iż ze względu na skalę problemu nie mają możliwości niewspółpracowania z firmami niepłacącymi na czas”.

FOR zapytał również firmy, o to w jaki sposób zabezpieczają się przed zatorami płatniczymi. Respondenci wskazywali przede wszystkim:

– Wymuszamy krótkie terminy płatności lub oczekujemy płatności natychmiast,

– Zawieramy kontrakty przede wszystkim ze sprawdzonymi partnerami,

– Sprawdzamy potencjalnych kontrahentów w rejestrach dłużników,

– W umowach zastrzegamy wysokie kary umowne za opóźnienia.

Co robią firmy w sytuacji, gdy pojawiają się opóźnienia w płatnościach? Okazuje się, że najczęściej podejmują samodzielną próbę polubownego rozwiązania sprawy, bądź sięgają po alternatywne metody rozwiązywania sporów (np. mediacja, arbitraż).

W raporcie umieszczono rekomendacje związane z zatorami płatniczymi. Dotyczą one zarówno strony rządowej, jak i przedsiębiorców.

Zatorów nie da się zakazać ustawowo. Bankructwo kontrahentów, czy spory o jakość dostarczanych towarów i usług są wpisane w ryzyko związane z prowadzeniem działalności gospodarczej. Szereg działań może jednak zmniejszyć negatywne konsekwencje zatorów, a także umożliwić firmom bardziej świadome podejmowanie ryzyka – przekonywał Aleksander Łaszek z FOR.

Rekomendacje dla rządu

Wśród rekomendacji dla rządu znalazły się m.in.

– Udostępnienie informacji o zaległościach w zobowiązaniach publicznoprawnych firm oraz ich właścicieli. Lepszy dostęp do informacji o rzetelności potencjalnych kontrahentów pozwoli firmom bardziej świadomie podejmować ewentualne ryzyko współpracy,

– Działania na rzecz sprawniejszej pracy sądów oraz promowanie alternatywnych metod rozstrzygania sporów. Część zatorów płatniczych wynika ze sporów między współpracującymi firmami. Ich szybsze rozstrzyganie pozwoli ograniczyć przenoszenie się opóźnień w płatnościach na kolejne firmy,

– Monitorowanie postępów w reformie prawa upadłościowego. Z wprowadzonymi zmianami w przepisach dotyczących prawa upadłościowego można wiązać duże nadzieje. Jednak należy monitorować, jak sprawdzają się one w praktyce. Bardziej sprawne dochodzenie należności od upadłych firm pozwoli na ograniczenie przenoszenia się opóźnień w płatnościach na kolejne przedsiębiorstwa,

– Działania na rzecz ograniczenia szarej strefy, co poza wyrównywaniem warunków konkurencji dla firm, może też pomóc ograniczyć zatory płatnicze, które mając początek w szarej strefie, zarażają też uczciwych podatników. Wśród działań na rzecz ograniczenia szarej strefy należy wymienić przegląd różnego rodzaju progów regulacyjnych, których przekroczenie wiąże się z dodatkowymi obciążeniami dla firm. A to zniechęca je do wzrostu i tworzy bodźce do ukrywania części przychodów w szarej strefie,

– Rząd powinien również dbać o przyjazne warunki dla innowacyjnych firm poszukujących rynkowych rozwiązań problemów zatorów płatniczych (np. mikrofaktoring).

Rekomendacje dla firm

Z kolei firmy, poza terminowymi płaceniem własnych rachunków powinny:

– Dążyć do rozdziału funkcji sprzedaży i oceny ryzyka. Taki podział jest możliwy nawet wtedy, gdy zarząd jest tylko dwuosobowy. Pozwoli to firmie na bardziej świadome podejmowanie ryzyka,

– Szersze korzystanie z informacji gospodarczej. Z ankiety FOR wynika, że przedsiębiorstwa chętniej pobierały informacje o potencjalnych kontrahentach niż zgłaszały nierzetelnych klientów do biur informacji gospodarczej,

– Szersze zastosowanie elektronicznych faktur oraz elektronicznych systemów zarządzania kontaktami z kontrahentami może ograniczyć opóźnienia płatności wynikające z przyczyn czysto administracyjnych.

FOR zamieścił również rekomendacje dla stowarzyszeń branżowych, wśród których znalazły się m.in.  wypracowanie standardów dotyczących terminów i warunków płatności. Zwrócono również uwagę na presję środowiskową, która może wpłynąć na ograniczenie nieterminowych płatności.

 

 

Polecane artykuły

Dodaj komentarz

Adres email nie będzie publikowany